تجربۀ زیسته دانشجو معلمان دانشگاه فرهنگیان از برنامه جدید کارورزی تربیت معلم ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دبیرخانه دندانپزشکی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

2 معاون آموزشی دانشگاه فرهنگیان

3 کارشناس تحصیلات تکمیلی دانشگاه فرهنگیان

4 مربی گروه آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان

چکیده

برنامه درسی کارورزی رشته‏های دانشگاه فرهنگیان، از سال 1393 به اجرا درآمده است. این برنامه بیش از دوازده درصد زمان آموزش را به خود اختصاص داده و درصدد است تا فرصت لازم برای تجربه به‌کارگیری دانش نظری در موقعیت عملی را فراهم کند. پرسش این است که «دانشجو معلمان» تحت پوشش این برنامه دوساله، چه تجربه‎ای کسب کرده‎اند؟ در این مقاله تلاش می‎شود تا تجربه زیسته دانشجو معلمان اولین نوبت اجرای این برنامه با به‌کارگیری روش پدیدارشناسی و از طریق مصاحبه با یازده نفر از آنان، بازخوانی و بر اساس آن، تصویری از آثار برنامه‎های کارورزی ترسیم گردد. تجربه این گروه نشان می‎دهد که برنامه‎ جدید کارورزی دارای «اثربخشی» بوده و توانسته ‎است رضایت دانشجو معلمان را کسب کند، شایستگی آنان را افزایش دهد و به شکل‎گیری هویت معلمی آنان، کمک نماید. باوجوداین، اجرای برنامه کارورزی با مسائلی از جمله ضعف آموزش کارگزاران مواجه است ولی می‎تواند اعتلا یابد.  

کلیدواژه‌ها


-          احمدی، آمنه و دیگران. (1394). راهنمای عملی برنامه کارورزی دانشگاه فرهنگیان با رویکرد تربیت معلم فکور. تهران، دانشگاه فرهنگیان.

-          اشتراوس، آنسلم و جولیت، کوربین. (1390). اصول روش تحقیق کیفی، نظریه مبنایی­ رویه­ها و شیوه ها، ترجمه بیوک محمدی. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.

-          استیگلر جیمز، هیبرت جیمز (1390). شکاف آموزشی: بهترین ایده ها از معلمان جهان برای بهبود آموزش در کلاس درس، ترجمه محمد رضا سرکار آرانی و علی رضا مقدم، چاپ ششم، تهران: مدرسه.

-          جمشیدی توانا، اعظم (1395). طراحی و اعتباریابی الگوی برنامه درسی کارورزی پژوهش محور در نظام تربیت معلم ایران، رساله دکتری: دانشگاه شهید رجایی.

-          چهارباشلو، حسین. (1395). شناسایی مولفه­های دانش عملی معلمان و تأثیر آن بر اجرای برنامه درسی،رساله دکتری: دانشگاه خوارزمی.

-          رستگاری، نرگس. (1385). شناسایی عوامل تأثیر گذار بر اجرای آموزش بالینی در آموزش دانشجو معلمان دانشگاه فرهنگیان و ارائه الگویی جهت اجرای موثر این نوع آموزش. رساله دکترا، اراک: دانشگاه آزاد اسلامی.

-          شورای عالی انقلاب فرهنگی. (1390). اساسنامه دانشگاه فرهنگیان.

-          طاهری، مرتضی؛ عارفی، محبوبه؛ پرداختچی، محمد حسن؛ قهرمانی، محمد. (1392). کاوش فرایند توسعه حرفه ای معلمان در مراکز تربیت معلم: نظریه داده بنیاد، فصلنامه نوآوریهای آموزشی، 12(54):146-176.

-          عابدی، لطفعلی (1377). بررسی و تحلیل توانایی‌های عمومی تدریس در برنامة درسی دوره‌های تربیت معلم دو سالة ایران، رساله دکترا، تهران: دانشگاه تربیت مدرس.

-          مشفق آرانی، بهمن. (1376). بررسی وضعیت موجود کارورزی در مراکز و دانشسراهای تربیت معلم کشور. تهران: پژوهشکده تعلیم و تربیت.

-          موسی‎پور، نعمت‎الله. (1397). مطالعه تجربیات حاصل از اولین دوره اجرای برنامه کارورزی به منظور شناسایی نقاط قوت و ضعف برای بازنگری برنامه کارورزی در دانشگاه فرهنگیان. گزارش پژوهشی، تهران: دانشگاه فرهنگیان.

-          موسی‎پور، نعمت‎الله و احمدی، آمنه. (1395). طراحی کلان (معماری) برنامه درسی تربیت معلم جمهوری اسلامی ایران. تهران: دانشگاه فرهنگیان.

-          مهرمحمدی، محمود. (1392). برنامه‏ درسی تربیت معلم و الگوی اجرای مشارکتی آن؛ راهبرد تحولی برای تربیت معلم در ایران. دو فصلنامه نظریه و عمل در برنامه درسی، شماره1، 5-26.